επιστήμες

Η μαθηματική όψη της μουσικής του Μπαχ

Η ευφυΐα του Γερμανού συνθέτη της εποχής Μπαρόκ Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ (1685-1750) είναι αναγνωρισμένη εδώ και αιώνες. Υπάρχουν, επίσης, αρκετές αναλύσεις και προσεγγίσεις της μουσικής του, η οποία παραμένει μέχρι σήμερα ανεξάντλητη πηγή πνευματικής έμπνευσης για μουσικούς, συγγραφείς αλλά και μαθηματικούς. Αυτή τη διάσταση της μουσικής του Μπαχ αναδεικνύει ο μηχανολόγος μηχανικός και λάτρης της μαθηματικής επιστήμης Jos Leys. [...]

Το άπειρο και τα παράδοξα του Ζήνωνα

Η έννοια του απείρου είναι τόσο αρχαία όσο και η Ιόνιος Φιλοσοφία με το οποίο ασχολήθηκε πρώτη. Το «άπειρο» ανέκαθεν προξενούσε και προξενεί αρκετές δυσκολίες και προβλήματα στον καθορισμό του όπως και στην κατανόησή του. Με την έννοια «άπειρο» εννοούμε συνήθως κάτι το οποίο αντίκειται στο πεπερασμένο, κάτι χωρίς πέρας, κάτι έξω από το οποίο δεν υπάρχει τίποτα, κάτι το οποίο δεν επιδέχεται περαιτέρω αύξηση. Το άπειρο προκάλεσε από την αρχή διαφορές, αντινομίες, πολλές από τις οποίες αποτελούν μέχρι σήμερα αντικείμενο μελέτης. [...]

Γιατί ο εγκέφαλος βλέπει τα μαθηματικά ωραία

Η γοητεία που ασκούν τα μαθηματικά στον ανθρώπινο εγκέφαλο επιβεβαιώνεται μέσω μίας νέας βρετανικής επιστημονικής έρευνας σύμφωνα με την οποί όσοι θεωρούν πραγματικά όμορφες τις εξισώσεις, τις βλέπουν σαν αυθεντικά έργα τέχνης. Η νέα μελέτη ενισχύει τη θεωρία ότι υπάρχει μια ενιαία νευροβιολογική βάση για την ομορφιά και την αισθητική αντίληψη του ωραίου. [...]

Ο Πυθαγόρας τα Μαθηματικά και η Φυσική

Οι Πυθαγόρειοι θεωρούσαν τα μαθηματικά απαραίτητο βήμα προς την αποκάλυψη των απλών φαινομένων, στην πορεία προς την ανακάλυψη της αξίας των πραγμάτων. Στις συμμετρίες και στα σχήματά της, η μαθηματική ανάλυση παρουσίαζε σημαντικές αλήθειες για την πραγματικότητα. [...]

Οι άνθρωποι ακολουθούν τη νοοτροπία του «κοπαδιού»

τη σύγκρουση των προσωπικών αντιλήψεων και της κοινής γνώμης, νικά πάντα η δεύτερη, καθώς ο ανθρώπινος εγκέφαλος έχει την τάση να «επανεκπαιδεύει» τον εαυτό του, όταν αντιλαμβάνεται ότι βρίσκεται σε σύγκρουση με τους άλλους και να ακολουθεί τη «συμπεριφορά των πολλών». Οι επιστήμονες ανακάλυψαν τώρα το νευρωτικό αποτύπωμα της νοοτροπίας του «κοπαδιού». [...]

Η εξουσία είναι εθιστική Δρα σαν ναρκωτικό, επιδρά στα συναισθήματα και μπορεί να αλλοιώσει την κρίση

Η εξουσία είναι εθιστική σαν ναρκωτικό και αυτό δεν είναι μια εν θερμώ «κατηγορία» των αγανακτισμένων ψηφοφόρων αλλά διαπίστωση επιστημονικών μελετών. Οι αλλαγές που επιφέρει η άσκηση εξουσίας στον εγκέφαλο εξηγούνται διεξοδικά σε ένα βιβλίο από τον καθηγητή Ψυχολογίας του Trinity College του Δουβλίνου Ian Robertson. Η εικόνα που περιγράφει ο ειδικός προσφέρει ίσως μια πολύ λογική εξήγηση για αποφάσεις και συμπεριφορές πολιτικών ηγετών που ορισμένες φορές μας φαίνονται ότι βγαίνουν έξω από τα όρια της κοινής λογικής. [...]

Σε τι διαφέρει η επιστήμη από τις ψευδοεπιστήμες

Το 1976 κάτοικοι σε μια αγροτική περιοχή της Αγγλίας, στο Χαμσάιρ, πήγαν στα χωράφια τους, βρήκαν παράξενα σχήματα να είναι αποτυπωμένα με τη βοήθεια των ώριμων εκείνη την εποχή δημητριακών. Αλλού είχαν κοπεί σε κύκλους και αλλού σε ευθείες και αν τα έβλεπες από ελικόπτερο έμοιαζαν σαν τα ιδεογράμματα ενός ακατάληπτου αλφαβήτου. [...]

Τα κοινωνικά άτομα διαθέτουν περισσότερη φαιά ουσία λένε ερευνητές

Η ύπαρξη ενός μεγάλου κοινωνικού δικτύου και πολλών φίλων φαίνεται πως οδηγεί σε μεγέθυνση ορισμένων περιοχών του εγκεφάλου. Αυτό δείχνουν πειράματα σε πιθήκους μακάκους, που διενήργησαν Βρετανοί επιστήμονες, κάτι που, αν όντως ισχύει και για τους ανθρώπους, σημαίνει ότι όσοι είναι πιο κοινωνικοί και διαθέτουν περισσότερους φίλους, ακόμα και στα κοινωνικά δίκτυα όπως το Facebooκ και το Twitter, επεκτείνουν με ανάλογο τρόπο τον εγκέφαλό τους. [...]

Τα πλεονεκτήματα της πλουραλιστικής νοημοσύνης

Το ακανθώδες ερώτημα «τι μας ενώνει και τι μας διαφοροποιεί ως μέλη του είδους μας;» απασχολούσε ανέκαθεν την ανθρώπινη σκέψη. Ωστόσο μόνο σχετικά πρόσφατα άρχισε να διαφαίνεται η δυνατότητα να βρεθούν, επιτέλους, κάποιες διυποκειμενικές και διαφυλετικές επιστημονικές απαντήσεις· και αυτές οι απαντήσεις ελπίζουμε να αποδειχτούν περισσότερο αυστηρές και λιγότερο ιδεολογικά φορτισμένες από εκείνες που δόθηκαν κατά το παρελθόν. [...]

Μια έρευνα δείχνει ότι ο δείκτης IQ εξελίσσεται στους εφήβους

Η νοητική ικανότητα των εφήβων μπορεί να βελτιώσει ή να μειωθεί σε πολύ μεγαλύτερη κλίμακα από ό,τι πιστεύαμε μέχρι σήμερα, σύμφωνα με νέα έρευνα του Κέντρου Νευροαπεικόνησης στο Πανεπιστημιακό Κολλέγιο του Λονδίνου, επικεφαλής της οποίας ήταν η καθηγήτρια Cathy Price. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η ευφυΐα δεν παραμένει στατική αλλά εξελίσσεται και παρουσιάζει διακυμάνσεις την κρίσιμη περίοδο της εφηβείας. [...]

Κατασκεύασμα του μυαλού οι επιθανάτιες εμπειρίες, λένε ερευνητές

Οι παράξενες επιθανάτιες εμπειρίες που αναφέρουν πολλοί άνθρωποι, όπως ότι αισθάνονται να βγαίνουν από το σώμα τους και να το κοιτούν από ψηλά, ότι μιλούν με πεθαμένους συγγενείς τους ή ότι βλέπουν έντονο φως στο βάθος ενός σκοτεινού τούνελ, δεν προέρχονται παρά από διαταραχές στην φυσιολογική λειτουργία του νου, σύμφωνα με μια νέα βρετανική επιστημονική έρευνα. [...]